Alarm jakości powietrza w powiecie radomskim — możliwe przekroczenia PM10 w środę

Jak informuje Urząd Marszałkowski Województwa Mazowieckiego, w środę 21 stycznia 2026 r. prognozowane jest ryzyko przekroczenia dopuszczalnego dobowego stężenia pyłu zawieszonego PM10 (50 µg/m3) na terenie powiatu radomskiego. Ostrzeżenie obowiązuje od godz. 08:00 do 24:00 i dotyczy około 151,4 tys. mieszkańców. Powiadomienie ma charakter informacyjny i ma przede wszystkim zwrócić uwagę na ochronę grup najbardziej wrażliwych.

Kiedy i dlaczego nastąpi pogorszenie jakości powietrza

Według komunikatu za przyczynę wystąpienia podwyższonych stężeń PM10 wskazywane są niekorzystne warunki pogodowe, które utrudniają rozprzestrzenianie się zanieczyszczeń, oraz zwiększona emisja z sektora bytowo‑komunalnego w okresie grzewczym. Ostrzeżenie zostało wydane rano 21 stycznia (07:00) i obejmuje godzinowy przedział od 8:00 do końca doby.

Skala zagrożenia i osoby najbardziej narażone

Ostrzeżenie skierowane jest przede wszystkim do tzw. grup wrażliwych. Jak podkreśla urząd, na większe ryzyko negatywnych efektów zdrowotnych narażone są:

• dzieci i młodzież poniżej 25. roku życia,
• osoby w wieku podeszłym,
• pacjenci z chorobami układu oddechowego (np. astma, POChP) oraz układu krążenia (np. niewydolność serca, choroba wieńcowa),
• kobiety w ciąży, osoby po chorobach nowotworowych,
• osoby zawodowo narażone na działanie pyłów oraz palacze (w tym bierni palacze).

Utrzymujące się wysokie stężenia pyłu PM10 mogą powodować nasilenie kaszlu, duszności, bóle w klatce piersiowej oraz zwiększać ryzyko infekcji dróg oddechowych — objawy te mogą pojawić zarówno u chorych, jak i u osób dotychczas zdrowych.

Zalecenia dla mieszkańców powiatu

W komunikacie zamieszczono zestaw praktycznych rekomendacji, które mają zmniejszyć narażenie na zanieczyszczenia w dniu, gdy prognozowane jest przekroczenie normy. Warto je zastosować zwłaszcza w przypadku domowników należących do grup wrażliwych.

• ogranicz wietrzenie pomieszczeń — wietrz krótko i najlepiej w godzinach o niższym zanieczyszczeniu,
• unikaj palenia w kominku i innych działań zwiększających lokalną emisję pyłów,
• ogranicz intensywny wysiłek fizyczny na zewnątrz, szczególnie jeśli odczuwasz pieczenie oczu, kaszel lub ból gardła,
• osoby z astmą lub innymi schorzeniami układu oddechowego powinny mieć pod ręką przepisane leki i stosować je zgodnie z zaleceniami lekarza,
• w razie nasilenia objawów skonsultuj się z lekarzem.

Szczególne wskazówki dla opiekunów i placówek oświatowych

Urząd zaleca zwiększenie nadzoru nad osobami przewlekle chorymi oraz niepełnosprawnymi. Dodatkowo podkreślono konieczność prowadzenia działań edukacyjnych w szkołach podstawowych i średnich — zarówno wśród uczniów, jak i ich opiekunów — na temat zachowań ograniczających ekspozycję na zanieczyszczenia.

Monitorowanie jakości powietrza i działania administracji

Wydający ostrzeżenie przypomina o możliwości śledzenia aktualnych danych pomiarowych oraz prognoz na stronach Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska. Raporty i mapy jakości powietrza można znaleźć pod adresem:

• Aktualne pomiary GIOŚ
• Prognozy stężeń zanieczyszczeń

W komunikacie odwołano się również do zapisów Krótkoterminowego Planu Działań przyjętego przez Sejmik Województwa, który rekomenduje m.in. ograniczenie działań zwiększających zanieczyszczenie powietrza w okresie wystąpienia podwyższonych stężeń.

Co robić dalej — praktyczne kroki dla mieszkańców

Dla ułatwienia poniżej zebrano konkretne czynności, które można wprowadzić natychmiast:

1. Sprawdź lokalne stężenia PM10 rano i w ciągu dnia na stronach GIOŚ.
2. Ogranicz przebywanie na zewnątrz, zwłaszcza dzieci i osoby starsze.
3. Przełóż na inny dzień planowane intensywne treningi na świeżym powietrzu.
4. Wyłącz lub ogranicz dodatkowe źródła spalania domu — np. palenie w kominku.
5. Przy pogorszeniu samopoczucia skontaktuj się z lekarzem pierwszego kontaktu.

Ostrzeżenie wydano 21 stycznia 2026 r. o godz. 07:00 przez Urząd Marszałkowski Województwa Mazowieckiego. Mieszkańcy powiatu radomskiego powinni śledzić komunikaty i reagować zgodnie z zaleceniami, zwłaszcza jeśli w domu mieszkają osoby należące do grup wrażliwych.