Uwaga na oszustwa przed świętami — jak bezpiecznie kupować i chronić swoje rzeczy

Przedświąteczny pośpiech to dla wielu mieszkańców czas zwiększonych wydatków i zakupów — jednocześnie to okres, w którym rośnie aktywność oszustów zarówno w internecie, jak i w przestrzeni publicznej. Według komunikatu przygotowanego z myślą o konsumencie warto w tym czasie podnieść poziom ostrożności, aby uniknąć strat finansowych i utraty dokumentów.

Zwiększone ryzyko w centrach handlowych i na targowiskach

Tłumy w galeriach handlowych, kolejki do kas i świąteczne jarmarki to środowisko sprzyjające kieszonkowcom. Nawet krótka chwila nieuwagi — odłożenie torebki, wyjęcie telefonu przy przymierzalni czy zapłata gotówką przy stoisku — może wystarczyć, aby stać się ofiarą kradzieży. Jak podkreśla komunikat, „okazja czyni złodzieja”, dlatego nie warto ułatwiać przestępcom działania.

Bezpieczne zakupy przez internet i ogłoszenia

Z danych z rynku wynika, że przed świętami znacznie rośnie liczba ofert na portalach aukcyjnych i ogłoszeniowych. To dla sprzedawców sezon zwiększonego zainteresowania, ale też okazja dla nieuczciwych osób, które wystawiają przedmioty, nie dostarczając ich po otrzymaniu wpłaty. Według komunikatu kluczowe jest ograniczone zaufanie i weryfikacja kontrahenta przed finalizacją transakcji.

Praktyczne kroki, które warto podjąć przed zakupem online:

• Sprawdź profil sprzedawcy: czas działalności na portalu, opinie kupujących, kompletność danych kontaktowych.
• Unikaj przelewów poza platformą aukcyjną — transakcje poza systemem utrudniają dochodzenie roszczeń.
• Zwróć uwagę na cenę: oferta drastycznie niższa od rynkowej powinna wzbudzić podejrzenia.
• Gromadź korespondencję (maile, wiadomości z platformy) — to dowód w przypadku reklamacji lub zgłoszenia oszustwa.
• Przy płatnościach kartą upewnij się, że połączenie jest zabezpieczone (adres strony zaczyna się od https://), a sklep ma dobrze widoczne dane firmy.

Jak rozpoznać podejrzaną ofertę

Oprócz zbyt niskiej ceny istnieje kilka sygnałów ostrzegawczych, które powinny zniechęcić do dokonania zakupu. Brak możliwości kontaktu telefonicznego, niekompletne dane sprzedającego, presja czasowa sugerująca „ostatnią sztukę” lub prośba o przesłanie pieniędzy na prywatne konto to czerwone flagi. Jeśli sprzedający proponuje wyłącznie przelew bez możliwości płatności przez zabezpieczoną platformę lub płatności z odroczonym rozliczeniem, rozważ rezygnację z transakcji.

Postępowanie po kradzieży i miejsca zgłoszeń

Jeżeli mimo ostrożności dojdzie do sytuacji, w której padniemy ofiarą kradzieży — czy to kieszonkowej, czy oszustwa internetowego — należy niezwłocznie zgłosić zdarzenie odpowiednim służbom. Komunikat przypomina, że najbliższa jednostka Policji powinna przyjąć zgłoszenie i rozpocząć procedurę, która umożliwi odzyskanie mienia lub przynajmniej rozpoczęcie postępowania.

1. Zabezpiecz dokumenty i karty płatnicze — zablokuj karty, zgłoś utratę dowodu tożsamości, jeśli to konieczne.
2. Zachowaj wszystkie wiadomości i potwierdzenia płatności związane z transakcją — to ważne dowody przy zgłoszeniu oszustwa.
3. Zgłoś zdarzenie na Policji i poproś o potwierdzenie przyjęcia zawiadomienia — dokument przyda się przy zgłoszeniu reklamacyjnym do banku lub platformy aukcyjnej.

Praktyczne wskazówki dla osób przygotowujących się do zakupów

• Planuj listę zakupów i ogranicz kontakty z gotówką — płać kartą, gdy to możliwe.
• Nie zostawiaj torebek i wartościowych przedmiotów bez opieki, nawet na chwilę.
• Wybieraj sklepy i serwisy z opiniami oraz ochroną transakcji.
• Jeśli kupujesz używane rzeczy, umawiaj się na odbiór w miejscu publicznym lub w obecności innych osób.

W praktyce ostrożność i podstawowa weryfikacja sprzedawcy mogą ograniczyć ryzyko znacznie bardziej niż skomplikowane procedury po fakcie. Mieszkańcy, którzy planują intensywne zakupy przed Świętami, powinni więc przeznaczyć kilka dodatkowych minut na sprawdzenie oferty i zabezpieczenie płatności — to niewielka cena za spokój i uniknięcie nieprzyjemnych konsekwencji.